Post | september 2026 | 2 min lezen
Groeien zonder te verliezen wat werkt - het verhaal van Leesmaatjes West
Elke donderdagmiddag fietst Sandra van Dijk naar de basisschool op tien minuten van haar huis. Ze is daar niet als ouder, maar als leesmaatje. Samen met een achtjarige jongen die moeite heeft met lezen, zit hij twintig minuten lang in een hoekje van de gang. Ze lezen beurtelings voor. Soms stelt de jongen een vraag. Soms zitten ze even stil bij een plaatje.
Sandra doet dit al twee jaar. "Ik dacht eerst dat het ingewikkeld zou zijn, dat ik iets moest weten van het onderwijs. Maar dat is helemaal niet zo. Het is gewoon lezen, samen."
Een organisatie die het makkelijk maakt
Leesmaatjes West koppelt vrijwilligers aan kinderen op basisscholen in de wijk die extra leesondersteuning kunnen gebruiken. De organisatie bestaat uit drie mensen: één betaalde coördinator en twee vrijwilligers die helpen met de planning en begeleiding.
Coördinator Linda de Groot weet dat de drempel voor vrijwilligers laag moet zijn. "Mensen willen graag iets betekenen, maar ze willen het ook kunnen combineren met hun leven. Eén uur per week, op een vaste dag, op loopafstand van huis — dat werkt."
Nieuwe vrijwilligers krijgen een korte training van anderhalf uur voordat ze beginnen. Geen dikke handleiding, geen toets. Wel: een gesprek over wat je kunt verwachten, een rondleiding door de school en kennismaking met de leerkracht van de klas.
"Die kennismaking is belangrijk. Als de leerkracht weet wie jij bent, en jij weet wie de leerkracht is, dan voelt het minder als een vreemde die binnenloopt."
Wanneer het even niet klikt
Niet elke koppeling werkt meteen. Soms klikt het gewoon niet tussen vrijwilliger en kind, of past de aanpak van de vrijwilliger niet bij wat het kind nodig heeft.
Linda is daar open over. "We zeggen van tevoren: het kan zijn dat we na een paar weken evalueren en besluiten een andere koppeling te maken. Dat is geen falen. Dat is gewoon kijken wat werkt."
Die openheid zorgt ervoor dat vrijwilligers durven te zeggen als iets niet lekker loopt. Sandra vertelt: "In het begin durfde ik niet te zeggen dat ik soms niet wist hoe ik moest reageren als de jongen niet wilde lezen. Maar Linda had al in het begin gezegd: bel me gewoon. Dat heb ik gedaan, en daarna ging het veel beter."
Groeien zonder te verliezen wat werkt
Leesmaatjes West heeft de afgelopen twee jaar uitgebreid van drie naar zes scholen. Linda merkte dat die groei risico's met zich meebrengt. "Het gevaar is dat je zo druk bent met nieuwe vrijwilligers en nieuwe scholen dat de mensen die er al lang zijn het gevoel krijgen dat ze er niet meer toe doen."
Haar oplossing is laagdrempelig: een appgroep voor alle vrijwilligers, een jaarlijkse bijeenkomst waar ze elkaar ontmoeten en ervaringen uitwisselen, en een persoonlijk gesprek halverwege elk schooljaar.
"Vrijwilligers die zich gezien voelen, blijven. Dat is misschien een open deur, maar het is ook gewoon waar."
Gerelateerde blogposts
Kapot is geen probleem meer - hoe Repair Café Middenweg groeide dankzij de juiste vrijwilligers
Praatje Pot: De gezelligste maaltijd
